Đô thị thông minh: hướng đến không dùng tiền mặt

0
62

Đô thị thông minh: hướng đến không dùng tiền mặt

Văn Nam

Việc hoàn thiện mô hình đô thị thông minh cần gắn với thực hiện nền kinh tế không dùng tiền mặt. Ảnh: KINH LUÂN

(TBKTSG) – TPHCM vừa công bố đề án xây dựng thành phố trở thành đô thị thông minh nhằm hướng tới nâng cao chất lượng sống cho người dân. Theo các chuyên gia, việc hoàn thiện mô hình đô thị thông minh cần gắn với thực hiện nền kinh tế không dùng tiền mặt (non-cash payment).

Trên phạm vi cả nước, mỗi năm ước phát sinh khoảng 6,5 tỉ hóa đơn thanh toán và riêng tại TPHCM có hơn một tỉ hóa đơn phải thanh toán. Việc có phương tiện thanh toán hiện đại thay thế, không dùng tiền mặt nữa, sẽ góp phần tiết giảm thời gian, chi phí thực hiện các giao dịch, tạo lập cơ chế bảo vệ người tiêu dùng. Ngoài ra, nó còn giúp nâng cao hiệu quả quản lý, giám sát của cơ quan nhà nước, minh bạch hóa các hoạt động thanh toán trong nền kinh tế và thu nhập cá nhân trong xã hội, góp phần vào công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và tội phạm kinh tế.

Đẩy mạnh từ trong chính bộ máy nhà nước

Trao đổi với TBKTSG, ông Phạm Đức Cường, Phó giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh TPHCM, cho biết mới đây UBND TPHCM có chủ trương ủng hộ một ngân hàng thương mại triển khai thí điểm các phương thức thanh toán không dùng tiền mặt trên địa bàn TPHCM.

Theo đó, bước đầu ngân hàng thương mại này sẽ khảo sát, lập kế hoạch kết nối hệ thống hành chính công trực tuyến của thành phố với hệ thống thanh toán trực tuyến thu hộ phí, lệ phí hành chính công trực tuyến tại Sở Y tế, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Tài nguyên và Môi trường, Sở Giáo dục và Đào tạo, Cục Hải quan, Cục Thuế của thành phố. Sau đó, tiếp tục áp dụng tại các đơn vị khác như hệ thống cửa hàng SatraMart, Saigon Co.op và ba chợ đầu mối là chợ Bình Điền, Thủ Đức và Hóc Môn.

Theo ông Cường, hiện nay, ngành điện lực thành phố đang có nhiều thuận lợi trong việc triển khai thanh toán không dùng tiền mặt vì đã tập trung được cơ sở dữ liệu khách hàng. Sắp tới, các dịch vụ giao thông công cộng khác đều có thể áp dụng không dùng tiền mặt. Hoặc trong lĩnh vực giáo dục, thành phố cũng đang tích hợp dữ liệu tập trung, cài đặt phần mềm kế toán tại khoảng 300 trường học để có thể bắt tay ứng dụng thanh toán học phí không dùng tiền mặt ngay trong năm 2018.

Trên nền xuất phát điểm thấp

Kết quả khảo sát của Cục Thương mại điện tử và Công nghệ thông tin (Bộ Công Thương) cho thấy: tỷ lệ người mua sắm qua mạng thanh toán trực tuyến vẫn còn thấp. Số liệu năm 2014 có tăng so với năm 2013 nhưng vẫn có đến 64% người mua sắm trực tuyến trả sau bằng tiền mặt thông qua dịch vụ giao hàng thu tiền hộ. Hiện ít người chọn cách thức thanh toán trực tuyến qua thẻ tín dụng quốc tế (VISA, MasterCard, JCB, AMEX…), thẻ ghi nợ nội địa hay ví điện tử, thậm chí nhiều người dù đang sở hữu thẻ ngân hàng (ATM) nhưng vẫn giữ thói quen trả tiền mặt.

Trao đổi với TBKTSG, ông Trần Anh Tuấn, quyền Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM, cho rằng mặc dù tại TPHCM, nhiều nơi (như các trung tâm thương mại, siêu thị, cửa hàng lớn) và dịch vụ (điện, nước…) đã áp dụng thanh toán không dùng tiền mặt nhưng phạm vi áp dụng còn hẹp bởi đa số người dân vẫn duy trì thói quen sử dụng tiền mặt, đặc biệt là người dân vùng ngoại thành, thu nhập thấp, giao dịch nhỏ lẻ…

Để phát triển thanh toán không dùng tiền mặt, theo ông Peter Hồng, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty BankPay Việt Nam, TPHCM nên tập trung vào bốn nhóm đối tượng hoặc lĩnh vực sau: giới trẻ; hệ thống siêu thị, nhà hàng, cơ sở dịch vụ có khách quốc tế; hệ thống các bệnh viện lớn; toàn bộ hệ thống phương tiện giao thông như chi trả nhiên liệu, chi phí tham gia giao thông…

Nhằm khuyến khích người dân tham gia thanh toán không dùng tiền mặt, ông Peter Hồng đề xuất ở mỗi lĩnh vực, sau khi người dân dùng thẻ thanh toán chi trả, cần cộng điểm trên thẻ và điểm này có thể quy đổi thành tiền. Nhiều quốc gia phát triển đang áp dụng tích lũy điểm cộng thưởng bằng tiền. Ví dụ, khi thanh toán giá trị một triệu đồng trên thẻ sẽ được cộng 10 điểm (10 điểm tương đương 5.000 đồng).

Ông Peter Hồng cũng góp ý TPHCM cần tập trung hơn nữa trong việc đầu tư hạ tầng cho thanh toán không dùng tiền mặt đối với các lĩnh vực ưu tiên. Chẳng hạn, hệ thống xe buýt cần lắp hệ thống cảm biến nhận diện khuôn mặt để hỗ trợ thanh toán, các đầu đọc thẻ cho phép tự động trừ tiền vào tài khoản khách hàng khi họ cầm thẻ ngân hàng đi lên xe buýt.

Thanh toán không dùng tiền mặt nên bắt đầu từ những gì gần gũi với người dân. Ví dụ như các dịch vụ ăn uống trên đường. Một số nước phát triển vẫn còn duy trì quán ăn di động nhưng họ đã trang bị máy POS để quẹt thẻ và hoàn toàn không nhận thanh toán bằng tiền mặt. Điều này chính người bán cũng sẽ được lợi bởi họ không sợ nạn tiền giả, không mất công ngồi kiểm đếm số tiền bán được… ông Peter Hồng chia sẻ thêm.

Những mục tiêu thanh toán không dùng tiền mặt đến năm 2020

Chủ trương thanh toán không dùng tiền mặt trong nền kinh tế đã được nêu tại Quyết định số 2454/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 30-12-2016 phê duyệt đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt tại Việt Nam giai đoạn 2016-2020.

Mục tiêu chung của đề án này là tạo sự chuyển biến về thanh toán không dùng tiền mặt trong nền kinh tế, thay đổi dần tập quán sử dụng phương tiện thanh toán trong xã hội, giảm chi phí xã hội liên quan đến tiền mặt, giảm tỷ lệ tiền mặt lưu thông tính trên GDP và giảm tiền mặt trên tổng phương tiện thanh toán, hướng tới cuối năm 2020 tỷ trọng tiền mặt trên tổng phương tiện thanh toán cả nước ở mức thấp hơn 10%.

Cụ thể, đề án đặt mục tiêu sẽ phát triển mạnh thanh toán thẻ qua các thiết bị chấp nhận thẻ tại các điểm bán, nâng dần số lượng cũng như giá trị giao dịch thanh toán thẻ qua các thiết bị chấp nhận thẻ. Đến năm 2020, toàn thị trường cả nước sẽ có trên 300.000 thiết bị chấp nhận thẻ POS được lắp đặt với số lượng giao dịch đạt khoảng 200 triệu giao dịch mỗi năm. Song song đó, 100% các siêu thị, trung tâm mua sắm và cơ sở phân phối hiện đại có thiết bị chấp nhận thẻ và cho phép người tiêu dùng thanh toán không dùng tiền mặt khi mua hàng; 70% các đơn vị cung cấp dịch vụ điện, nước, viễn thông và truyền thông chấp nhận thanh toán hóa đơn qua hình thức không dùng tiền mặt; 50% cá nhân, hộ gia đình ở các thành phố lớn sử dụng phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt trong mua sắm, tiêu dùng…

Nguồn: thesaigontimes.vn

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.