Doanh nghiệp ICT nội tìm cơ hội tại Myanmar

0
31

Doanh nghiệp ICT nội tìm cơ hội tại Myanmar

Vân Ly

Viettel là một trong các công ty ICT của Việt Nam đã đầu tư vào Myanmar.

(TBVTSG) – Myanmar được xem là “mỏ vàng” cuối cùng của châu Á vì thị trường này đang mang lại nhiều cơ hội về kinh doanh, đầu tư cho các doanh nghiệp trên thế giới. Để không bị chậm chân so với các công ty đến từ các nước khác, nhiều công ty công nghệ thông tin và viễn thông (ICT) của Việt Nam đã tìm nhiều cách để vào thị trường đang phát triển rất nhanh này.

Tập đoàn Viễn thông Quân đội Viettel là doanh nghiệp đã đầu tư và kinh doanh tại nhiều quốc gia ở nhiều châu lục trên thế giới, trong đó có Myanmar. Ông Lê Đăng Dũng, Phó tổng giám đốc Viettel, nói Viettel nhìn nhận Myanmar là thị trường nước ngoài có nhiều cơ hội nhất trong tất cả các thị trường mà doanh nghiệp này đã và đang đầu tư kinh doanh. Đây chính là lý do khiến Viettel đã tìm mọi cách để có được cơ hội tham gia vào việc kinh doanh dịch vụ di động tại thị trường này.

Nơi thu hút các doanh nghiệp ICT lớn

Viettel đã đến Myanmar hàng chục năm nay để chờ đợi được cấp giấy phép mở mạng di động tại quốc gia ASEAN này. Vạn sự khởi đầu nan và Viettel đã thất bại trước các đối thủ Telenor (của Na Uy) và Ooredoo (Qatar) trong việc cạnh tranh để có được giấy phép cung cấp dịch vụ viễn thông độc lập tại Myanmar vào năm 2013.

Do nhìn nhận Myanmar là thị trường có nhiều hứa hẹn nên Viettel vẫn cố bám trụ tại thị trường này để tìm một cơ hội khác. Vào năm 2014, Viettel có kế hoạch hình thành liên doanh với hãng viễn thông quốc doanh Myanmar là Yatanarpon Teleport nhưng kế hoạch này đã không được chính phủ nước này thông qua. Viettel không bỏ cuộc và tiếp tục theo đuổi giấc mơ đầu tư của mình và rồi vào năm 2016 tập đoàn đã trúng thầu tham gia cùng hai doanh nghiệp Myanmar là MEC và SPV để thành lập một liên doanh cung cấp dịch vụ viễn thông di động, Internet tại thị trường này. Tập đoàn nắm giữ 49% cổ phần trong liên doanh mạng Mytel tại Myanmar.

Các chuyên gia cho rằng, với giấy phép kinh doanh mạng di động thứ 4, liên doanh có sự tham gia của Viettel khó có thể cạnh tranh được với ba mạng di động đã có mặt trên thị trường Myanmar. Lý do là vì liên doanh này phải đầu tư cho việc xây dựng một mạng di động từ đầu trong khi các nhà mạng khác đã đi vào hoạt động ổn định. Tuy nhiên, ông Dũng cho hay tại hàng chục quốc gia mà tập đoàn này đầu tư thì tỷ lệ dùng thiết bị di động của người dân đều cao nên nếu Viettel đã thành công ở các thị trường khó hơn đó thì không có lý do gì mà tập đoàn không thể gặt hái được sự thành công ở thị trường Myanmar.

Với sự tự tin vào việc có thể tận dụng cơ hội tại thị trường mới, Viettel đang gấp rút phát triển hạ tầng để có thể đưa mạng Mytel vào hoạt động trong năm 2018. Mặc dù tham gia thị trường muộn (là nhà mạng thứ 4), nhưng Viettel đặt mục tiêu rất tham vọng là năm năm sau khai trương mạng này sẽ vươn lên đứng đầu thị trường.

Ngoài Viettel, một tập đoàn ICT khác của Việt Nam là VNPT cũng đã khai trương văn phòng đại diện tại thành phố Yangon (Myanmar) vào tháng 9-2014 nhằm dễ dàng tìm kiếm cơ hội kinh doanh, hợp tác tại đây. Đến tháng 10-2017, VNPT đã bắt tay với Công ty Elite Telecom Pulic Myanmar để thành lập liên doanh StreamNet cung cấp dịch vụ Internet tại thị trường này. Công ty TNHH Streamnet có tổng vốn đầu tư trong giai đoạn đầu là hơn 15 triệu đô la, trong đó VNPT góp 67%, và vốn đầu tư của liên doanh có thể tăng thêm hàng trăm triệu đô la trong những giai đoạn tiếp theo.

Công ty TNHH StreamNet sẽ cung cấp một loạt các dịch vụ viễn thông bao gồm FTTx, kênh thuê riêng (Leased Line VPN), IP transit, vệ sinh (satellite), tên miền, web hosting, e-mail…

Chủ tịch VNPT Trần Mạnh Hùng cho biết VNPT sẽ đầu tư mạnh với mục đích đưa StreamNet trở thành một trong những nhà cung cấp dịch vụ Internet hàng đầu tại Myanmar bởi vì đây là thị trường trọng điểm mà VNPT hướng tới. Ông tin rằng với sự kết hợp của kinh nghiệm và thành công đã đạt được trong việc phát triển cáp quang tại Việt Nam và các nguồn lực hiện có của VNPT, cùng với kinh nghiệm và sự hiểu biết của thị trường trong nước của Elite Public Telecom, StreamNet sẽ nhanh chóng cung cấp các dịch vụ viễn thông đáp ứng nhu cầu của người dân Myanmar.

Nhanh chân hơn hai doanh nghiệp trên, Tập đoàn FPT đã mở công ty tại Myanmar vào tháng 7-2013 và trở thành doanh nghiệp nước ngoài đầu tiên nhận được giấy phép kinh doanh dịch vụ Internet tại đây vào năm 2015. FPT dự kiến doanh thu của tập đoàn tại Myanmar sẽ đạt 16 triệu đô la trong năm 2017 và nguồn thu đến từ việc triển khai các dự án, trong đó có dự án cổng thông tin quốc gia (national portal) của Bộ Thông Tin Truyền Thông và Trung tâm dữ liệu (data center) của Bộ Tài Chính nước này, dịch vụ Internet, giải pháp phần mềm quản trị nguồn lưc doanh nghiệp ERP, gia công phần mềm…

Ông Trương Gia Bình, Chủ tịch tập đoàn FPT, cho biết Myanmar là thị trường duy nhất mà FPT sẽ cung cấp tất cả các dịch vụ mà tập đoàn đang kinh doanh ở Việt Nam. Phần lớn việc kinh doanh của FPT tại các thị trường nước ngoài khác liên quan đến việc gia công phần mềm.

Ông Phạm Lê Hào, Phó giám đốc FPT Myanmar, cho hay tại quốc gia này có nhiều cơ hội cho các nhà cung cấp Internet, giải pháp ERP, giải pháp giao thông thông minh, tích hợp hệ thống và cung cấp các giải pháp công nghệ thông tin (CNTT) trong lĩnh vực ngân hàng, tài chính…

Vào giữa năm 2016, Tập đoàn VNG cũng đã đưa sản phẩm Zalo sang Myanmar và đã thu hút được 2 triệu người dùng chỉ sau 2 tháng ra mắt. Tuy nhiên, kế hoạch khai thác thị trường này không được VNG công bố sau thời gian trên.

Theo Đại sứ quán Việt Nam tại Myanmar, 170 doanh nghiệp Việt Nam đã có sự hiện diện tại Myanmar dưới dạng văn phòng đại diện, liên doanh và công ty. Trong đó, mới có 16 dự án đầu tư của các doanh nghiệp này được cấp phép với tổng vốn đầu tư là 2,097 tỉ đô la và riêng phần vốn đầu tư của Viettel chiếm đến hơn 1,38 tỉ đô la.

Nhiều thách thức cho nhà đầu tư

Vì Myanmar là thị trường mới nên các doanh nghiệp nước ngoài đến đầu tư và kinh doanh tại đây sẽ gặp nhiều rào cản, thách thức. Cũng như nhiều doanh nghiệp khác, Viettel nhận thấy việc kinh doanh tại đây không hề dễ dàng nên đã cử ông Nguyễn Thanh Nam, Giám đốc công ty Viettel Global chuyên phụ trách các thị trường nước ngoài của Viettel, sang thị trường này để “chinh chiến”.

Ông Nguyễn Thanh Nam, Giám đốc Viettel Myanmar, cho biết đây là thị trường nước ngoài mà Viettel đầu tư lớn nhất nhưng cũng là một thị trường mà Viettel sẽ gặp nhiều khó vì là doanh nghiệp được cấp giấy phép vào thị trường chậm khi tỷ lệ dân sử dụng di động đã đạt mức cao (90% dân số). Việc triển khai hạ tầng tại Myanmar được xem là khó nhất so với các thị trường nước ngoài của Viettel vì phải đòi hỏi nhiều loại giấy phép, thời tiết khí hậu không thuận lợi. Chính vì nhận thức đây là thị trường khó nên nhiều “tướng lĩnh” thuộc ban lãnh đạo của Viettel Global đã được điều sang Myanmar để làm việc và điều này cũng thể hiện quyết tâm cao của Viettel trong việc chinh phục thị trường này.

Ông Nam cho biết một trong những điểm khó khăn cho Viettel là vấn đề pháp lý. Ở Việt Nam để xây một trạm thu và phát sóng di động (BTS) chỉ cần có hai đến ba giấy phép của Sở Thông tin Truyền thông, Sở Xây dựng. Còn ở Myanmar, để triển khai một dự án tương tự, doanh nghiệp phải xin tới bảy loại giấy phép, sự đồng ý khác nhau, từ của người dân đến các cơ quan có thẩm quyền.

Ông Nam nói: “Để có đủ giấy phép cho việc triển khai một trạm BTS phải mất nhiều tháng và các thủ tục xin phép khác cũng lâu như vậy. Viettel chưa từng gặp điều này ở các quốc gia mà tập đoàn đã đầu tư như Lào, Campuchia, Đông Timor, Bangladesh…”

Vẫn theo ông Nam, ở Myanmar, ngoài sự chấp thuận của Chính phủ và các bộ ban ngành chủ quản, doanh nghiệp nước ngoài dù có đầu tư lớn vẫn phải tiếp tục làm việc với các cấp quản lý nhà nước ở bang, quận, huyện để hoàn thiện hàng loạt các giấy phép con có liên quan.

Ông Hào từ FPT Myanmar chia sẻ rằng do chưa xin được thêm giấy phép con theo như yêu cầu nên việc cung cấp dịch vụ Internet của FPT tại quốc gia này chưa được triển khai như kế hoạch. Ông giải thích hiện Myanmar đang hội nhập nên luật của họ thay đổi và cập nhật liên tục, dẫn đến các doanh nghiệp luôn phải chủ động tìm hiểu luật.

Bà Luận Thùy Dương, Đại sứ Việt Nam tại Myanmar, cho biết doanh nghiệp Việt Nam sang Myanmar đầu tư muốn thực hiện nhanh dự án cũng không được mà phải từng bước thực hiện các thủ tục. “Cần phải kiên nhẫn với thị trường này bởi việc cấp phép, thủ tục giấy tờ khá chậm. Tại Myanmar không có thông lệ doanh nghiệp lớn hay nhỏ sẽ thành công mà doanh nghiêp nào đầu tư dài hơi, có chiến lược dài hạn thì sẽ thành công”.

Ông Đặng Hải Nhã, Giám đốc chi nhánh Yangon của Ngân hàng BIDV – đơn vị chuyên tư vấn đầu tư cho các doanh nghiệp Việt đầu tư vào Myanmar – cho biết cùng một văn bản nhưng cách hiểu của cơ quan quản lý nhà nước tại các địa phương của Myanmar cũng khác nhau và điều này gây khó khăn cho doanh nghiệp.

Ông Nhã cho hay, doanh nghiệp Việt Nam sang Myanmar kinh doanh, đầu tư gặp nhiều khó khăn về pháp lý vì luật, quy định của quốc gia này thường chung chung và ngắn, chỉ có vài trang. Khi luật chỉ quy định một cách vắn tắt thì các doanh nghiệp phải dành nhiều thời gian để tìm hiểu và áp dụng nó.

Để có cơ hội nhận được giấy phép cho các dự án đầu tư, kinh doanh ở Myanmar, bà Dương cho biết doanh nghiệp Việt Nam cần quan tâm đến các vấn đề lợi ích về kinh tế xã hội, công ăn việc làm cho người địa phương.

Bà chia sẻ thêm để vào được thị trường Myanmar cần phải có đối tác địa phương vì họ sẽ hỗ trợ trong việc thực hiện các thủ tục.

Liên doanh Mytel là một ví dụ điển hình cho việc Viettel phải hợp tác với đối tác Myanmar nếu muốn vào được thị trường này. Viettel nhận được sự chấp thuận đầu tư do cam kết lắp mạng cáp quang trên cả nước, hỗ trợ xã hội và đảm bảo công ăn việc làm cho người địa phương.

Những khó khăn khác cho doanh nghiệp nước ngoài cũng được ông Nam từ Viettel nêu ra. Ông nói diện tích Myanmar lớn gấp đôi Việt Nam nhưng dân số lại chỉ bằng một nửa, dân cư ở Myanmar phân bổ thưa thớt và đường sá đi lại khó khăn. Chưa đến 20% hạ tầng giao thông quốc gia tại Myanmar được hoàn thiện trong khi tại

Việt Nam là 70-80%, và gần 60% dân số Myanmar chưa sử dụng điện lưới quốc gia. Đây là những lý do khiến cho chi phí đầu tư ở Myanmar thường cao hơn so với đầu tư ở Việt Nam.

Ông Nam nói thêm rằng do lưới điện quốc gia còn nhiều hạn chế nên rất nhiều trạm BTS của Viettel tại Myanmar phải hoạt động nhờ vào máy máy phát điện. Điều này khiến cho chi phí khai thác mạng di động ở Myanmar của Viettel cao so với thị trường khác. Do đó Viettel phải có các giải pháp để có mạng di động phủ rộng khắp và tối ưu hóa giá thành nhằm đảm bảo giá cước di động cạnh tranh, thu hút khách hàng, trong đó có khách hàng ở vùng nông thôn.

Nói về năng suất và trình độ lao động, ông Nam của Viettel cho biết tại Myanmar số lượng người có kinh nghiệm quản lý doanh nghiệp rất ít, những chuyên gia kỹ thuật bậc cao còn thiếu nên phải thuê người nước ngoài với lương cao. Còn năng suất lao động của người lao động phổ thông thì thấp hơn ở Việt Nam và họ chưa được đào tạo.

Các doanh nghiệp cho rằng, bên cạnh việc học hỏi kinh nghiệm của các doanh nghiệp đi trước, thì các công ty Việt Nam nên tìm hiểu thông tin từ nhiều nguồn khác, trong đó có Đại sứ quán Việt Nam, Trung tâm xúc tiến đầu tư, Hội hữu nghị Việt Nam-Myanmar để nhận được sự tư vấn hữu ích trước khi họ đưa ra quyết định đầu tư. Bởi vì khi đã đầu tư vào Myanmar thì doanh nghiệp không được phép chuyển nhượng vốn đầu tư cho đối tác theo chính sách đang được áp dụng tại quốc gia này.

Nguồn: thesaigontimes.vn

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here